Biggenbanket: ‘Prima te doen, zonder risico’s voor de varkenshouder’

Voorlopige conclusie pilot Biggenbanket - deel 2

De proef zelf is achter de rug, het uitwerken van de technische resultaten is bijna klaar. Voorlopige conclusie: het vervangen van granen in biggenvoer door restproducten uit de bakkerij is goed mogelijk, en lijkt voor jonge biggen zelfs voordelen te bieden. In een eerste artikel komen varkenshouder Jaco Geurts en onderzoeker Herman Vermeer aan het woord. In dit tweede artikel blikt varkenshouder Chris de Jong terug op zijn aandeel in deze pilot, omlijst met conclusies door Herman.

Herman Vermeer is onderzoeker aan Wageningen University & Research (WUR) en vanuit die rol nauw betrokken bij deze proef, zowel op het bedrijf van Jaco Geurts in Scherpenzeel als dat van Chris de Jong in Lunteren. Na de afronding bij Geurts werd eenzelfde proef gedraaid in Lunteren. Daar werden ruim 1100 biggen gevolgd. Vermeer vertelt: ‘In Scherpenzeel zagen we duidelijk een betere voeropname en daardoor groei in de eerste drie weken, in Lunteren zagen we dat minder. Dan kun je zeggen ‘jammer’, maar voor ons als onderzoekers betekent dit: we constateren in elk geval geen nadelen bij het vervangen van granen door bakkerijbijproducten. Op basis van beide proeven blijkt dat dit goed kan. Circulair voer is prima te doen en levert geen risico’s op voor de varkenshouder.’

Darmgezondheid
Behalve het genoemde verschil waren er tussen beide bedrijven ook veel overeenkomsten: in technische resultaten, gezondheid en gedrag. Herman vult aan: ‘Misschien dat we op detailniveau nog wat verschillen ontdekken vanuit de gedane metingen en waarnemingen, maar op hokniveau zagen we die niet. Qua smaak zagen we zeker in het begin een voorkeur voor het circulaire voer. Bij Jaco Geurts zagen we ook een snellere groei terug. Effect op gedrag of bijvoorbeeld darmgezondheid was er niet. Biggen die net bij de moeder vandaan zijn, zijn gevoelig op de darmen. Dus diarree hebben we ook in de gaten gehouden. Bijzonder genoeg viel er bij Jaco Geurts geen enkele big uit, terwijl zo’n twee procent uitval in Nederland gebruikelijk is.’

‘Circulair voer kan bijdragen aan imagoverbetering van de sector’

Rek
Hoewel Herman zich focust op de varkens en hun welzijn, heeft hij ook oog voor het economische plaatje. Ziet hij vanuit bedrijfskundig oogpunt toekomst voor massale bijmenging van reststromen? ‘Massaal misschien niet. Ik denk dat er niet veel rek meer in die markt zit. We zien ook de trend dat we bij humane voeding proberen om verspilling te voorkomen. Dus de reststroom wordt kleiner, terwijl de vraag naar restproducten toeneemt. Dan worden die reststromen ook duurder en uiteindelijk wordt alles vertaald in geld. Daar zit een spanning.’

Imago
Daarbij spelen er factoren die zich slecht laten uitrekenen, maar wél van waarde zijn. Jaco Geurts noemde al de ‘legitimiteit’ van de sector in het eerste artikel. In de woorden van Herman: ‘Circulair voer kan bijdragen aan imagoverbetering van de sector. Als je iets goed doet: laat het maar zien! Dat de helft van je voer bestaat uit reststromen, dat je dieren zorgvuldig worden gehouden, dat je zonnepanelen op je schuren hebt liggen. Los van dingen die beter zouden kunnen, is dat voor de sector van groot belang.’

‘Ik denk met onderzoeken graag aan de voorkant mee’

Chris de Jong 
‘Ik vind dat wij als sector dingen zelf moeten regelen of voor een ander moeten oplossen. Een proef met biggenvoer is voor mij sowieso interessant omdat het gegevens oplevert waaraan ik m’n bedrijfsvoering spiegel. Wij verzamelen zelf best wat data en dan kom je erachter: data verzamelen is één, maar daaruit de goede conclusies trekken, een ander verhaal. Daar moeten we dus scherp op zijn: als we onderzoeken, moeten we het goed doen.’

Invloed
‘Bij ons is de proef twee keer gedaan, waarbij de ene helft van de biggen Powerbanket kreeg en de andere helft het gangbare voer. Na de eerste proef hebben we van hokken gewisseld en de groep die banket kreeg, ging naar gangbaar en andersom. Zo sloten we allerlei factoren uit die invloed zouden kunnen hebben op de uitkomsten. Er is goed met het circulaire voer te werken. Als morgen heel Nederland verplicht wordt om deels circulair te gaan voeren, zeg ik: geen probleem.’

Collega’s
‘Het voer zelf is niet zozeer nieuw, Nijsen werkt al jaren met dit spul en kan het best kwijt. We kunnen het al kopen en als ik denk dat het geld oplevert, doe ik dat. Biggenvoerkosten zijn bij ons best wezenlijk. Daarom denk ik met onderzoeken graag aan de voorkant mee, zodat we wat aan de cijfers hebben. Dat moet ook richting collega’s. Het moet niet zo zijn dat die zeggen: ‘Jij moet zo nodig meedoen met onderzoeken en nu zitten we met de uitkomsten.’ Daar zou ik me vervelend over voelen. Deze proef is echter goed opgezet en prima verlopen. Ik heb er schik van gehad.’

Circulair veevoer
De pilot Biggenbanket is onderdeel van het thema Circulair Veevoer, waarin de focus ligt op het doen van proeven met alternatieve eiwitbronnen en restproducten. Wageningen UR is betrokken bij het doen van metingen en analyseren van verzamelde data. In deze proef zijn restproducten uit de bakkerij ingezet om een deel van de granen in varkensvoer te vervangen. De varkens die aan deze proef meededen, hebben Powerbanket van Nijsen gekregen, verwerkt door ABZ.

Blijf op de hoogte

Asset 7 Meer nieuwsberichten

Eindrapport pilot Mestverbetering

De bodem is basis voor een gezond bedrijf en gezonde dieren, mest is daarbij een waardevolle grondstof. Binnen de Proeftuin zijn met de pilot Mestverbetering onderzoeksvragen